Michał Pyrzyk

Bardzo serdecznie dziękuję. Szanowna Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa Ludowego przedstawić nasze oświadczenie w sprawie senackiego projektu ustawy o organach właściwych i postępowaniach w sprawach reklamy politycznej oraz odpowiedzialności za naruszanie obowiązków w tych sprawach. Projekt, jak słyszeliśmy, ma na celu wdrożenie unijnego rozporządzenia, co ma zwiększyć przejrzystość finansowania i przede wszystkim przejrzystość kierowania, targetowania przekazów politycznych, a w przypadku naruszeń tych obowiązków - ustalić jasne zasady odpowiedzialności. Zgodnie ze wspomnianym przeze mnie rozporządzeniem za reklamę polityczną uznaje się każdy przekaz, który jest przygotowywany, publikowany lub rozpowszechniany, zazwyczaj za wynagrodzeniem, i spełnia jeden z warunków, a mianowicie jest realizowany przez podmiot polityczny, oczywiście w jego imieniu lub na jego rzecz, bo nie musi być to przekaz bezpośredni. Ma na celu wywieranie wpływu na wynik wyborów, referendów, na proces legislacyjny albo na inne zachowania wyborcze obywateli. W rozumieniu tych unijnych regulacji nie należy utożsamiać z reklamą polityczną opinii politycznych wyrażanych we własnym imieniu, a także treści redakcyjnych i opinii podlegających odpowiedzialności redakcyjnej, niezależnie od środka przekazu, chyba że za ich przygotowanie, a potem publikację przez osoby trzecie pobrano wynagrodzenie. W ślad za tym projekt wprowadza nowe obowiązki związane z reklamą polityczną. Każda taka reklama musi być przede wszystkim przejrzysta, czyli być wyraźnie oznaczona. Oznaczenie to powinno zawierać szczegółowe informacje, takie jak dane sponsora, źródła finansowania, czy są to środki publiczne, czy prywatne, czy pochodzą ze źródeł wewnętrznych, czy są to środki zagraniczne, a także kwotę wydatków przeznaczoną na daną reklamę, okres emisji i dane o jej zasięgu. Nowe przepisy wprowadzają także istotne ograniczenia, w tym zakaz reklamy politycznej pochodzącej od sponsorów spoza Unii Europejskiej w okresie 3 miesięcy bezpośrednio poprzedzających wybory lub referendum, co ma zapobiegać zagranicznym ingerencjom w procesy demokratyczne. To jest jak najbardziej uzasadnione i jasne. Głównym organem odpowiedzialnym za nadzorowanie tych spraw ma być Państwowa Komisja Wyborcza, która ma koordynować współpracę między organami krajowymi oraz z innymi państwami członkowskimi Unii Europejskiej. Oczywiście w okresie kampanii wyborczej, referendalnej czy ciszy wyborczej staje się jedynym organem właściwym do nadzoru nad taką reklamą polityczną. Poza okresami kampanii w innym czasie zadania te przejmują regulatorzy sektorowi, tacy jak prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych, który jak wiemy, jest organem właściwym w kontekście przetwarzania danych osobowych i ewentualnie nakładającym kary za naruszenia w tym zakresie. Projekt oczywiście wymaga doprecyzowania, tak jak słyszeliśmy, tak jak czytamy w opiniach w tym obszarze, natomiast organy nadzoru będą mogły wydać ostrzeżenie skierowane do dostawcy usługi reklamy politycznej, nakazać zaprzestanie naruszeń i zobowiązać sponsora lub dostawcę do podjęcia kroków niezbędnych do zapewnienia zgodności z prawem. Będą mogły wprowadzać również środki zaradcze, które są proporcjonalne do naruszenia i niezbędne do jego skutecznego zaniechania, lub opublikować oświadczenie, w którym wykazane zostaną osoby fizyczne lub prawne odpowiedzialne za naruszenie oraz charakter tego naruszenia. Jeżeli takie naruszenie zostanie stwierdzone już ostateczną decyzją, to organ właściwy może zwrócić się do Państwowej Komisji Wyborczej - tutaj też nie będzie dowolności - o nałożenie administracyjnej kary pieniężnej, która może wynosić do 6% rocznego przychodu lub rocznego światowego przychodu. W przypadku podmiotów transgranicznych chodzi oczywiście o dochód sponsora, wydawcy lub dostawcy usługi reklamy politycznej. Szanowni Państwo! Mając na uwadze powyższe i to, że system proponowany w tym akcie prawnym jest skonstruowany tak, aby poprzez nakazy zaprzestania działań i wysokie kary finansowe wymusić na podmiotach przestrzeganie zasad przejrzystości, zamiast całkowicie eliminować reklamę polityczną z przestrzeni publicznej, jesteśmy jako Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe za skierowaniem tego projektu ustawy do dalszych prac legislacyjnych. Dziękuję bardzo.