Agnieszka Maria Kłopotek

Szanowna Pani Marszałek! Pani Minister! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe zabieram głos w sprawie projektu zmian w Kodeksie pracy oraz Kodeksie postępowania cywilnego dotyczących przeciwdziałania mobbingowi, dyskryminacji i molestowaniu, również seksualnemu, w miejscu pracy. To projekt bardzo ważny. Jest on ważny nie tylko prawnie, ale przede wszystkim społecznie. Za każdym bowiem przepisem, za każdą definicją, za każdą procedurą stoją konkretni ludzie. Ludzie, którzy codziennie idą do pracy nie tylko po to, by zarabiać na życie, ale także po to, by być traktowanymi z szacunkiem, godnością i by mieć elementarne poczucie bezpieczeństwa. Musimy powiedzieć jasno: mobbing, dyskryminacja czy przemoc seksualna w pracy nie są incydentami marginalnymi. To nie są sprawy, które można zbywać stwierdzeniem: takie są realia, trzeba mieć twardą skórę, to tylko konflikt. To są zjawiska, które bardzo często niszczą człowieka od środka. Uderzają w psychikę, zdrowie, relacje rodzinne, poczucie własnej wartości. Bardzo często odbierają człowiekowi nie tylko komfort pracy, ale i odwagę do dalszego życia zawodowego. Szczególnie mocno chcę podkreślić problem molestowania seksualnego i przemocy seksualnej w miejscu pracy. To jedna z najbardziej upokarzających form przemocy. Często zaczyna się na poziomie niewinnych komentarzy, aluzji, wiadomości, gestów, propozycji czy naruszania granic. Często ofiara słyszy potem, że źle zrozumiała, że nie ma dystansu czy że to był tylko żart. To jest codzienny stres przed wejściem do biura, sklepu, urzędu czy hali produkcyjnej osób, które doświadczają takiej przemocy. Jeszcze gorsze jest to, że ofiary bardzo często milczą, bo się boją odwetu, boją się utraty pracy, pogorszenia warunków zatrudnienia, ośmieszenia, braku wiary ze strony przełożonych, współpracowników, a nawet czasami całej instytucji. I właśnie dlatego państwo musi stanąć po stronie osoby słabszej, a nie po stronie wygody systemu. Ten projekt idzie w dobrym kierunku, bo porządkuje definicje, doprecyzowuje przepisy i wzmacnia ochronę pracownika. To potrzebne, bo dotychczasowe regulacje były zbyt niejasne, zbyt ogólne i po prostu niewystarczające wobec realnych problemów w zakładach pracy. Z perspektywy klubu Polskiego Stronnictwa Ludowego szczególnie istotne są trzy kwestie. Po pierwsze, jasność przepisów. Jeżeli prawo ma chronić, to musi być zrozumiałe. Pracownik musi wiedzieć, co jest naruszeniem jego praw. Pracodawca musi wiedzieć, jakie ma obowiązki. Sąd musi mieć bardziej precyzyjne narzędzia oceny. Dlatego uporządkowanie pojęć dotyczących mobbingu, molestowania czy innych form przemocy jest krokiem potrzebnym i rozsądnym. Po drugie, realna ochrona ofiary. Nie może być tak, że człowiek, który zgłasza krzywdę, zostaje z tym całkiem sam. Nie może być tak, że ciężar praktycznie nie do udźwignięcia spoczywa wyłącznie na pracowniku. W sprawach przemocy seksualnej i mobbingu problemem od lat jest trudność dowodowa. Dlatego rozwiązania wzmacniające pozycję osoby pokrzywdzonej i doprecyzowujące zasady odpowiedzialności należy ocenić pozytywnie. Po trzecie, obowiązek zapobiegania, a nie tylko reagowania. Najlepsza polityka antymobbingowa to nie ta, która dobrze wygląda w segregatorze, ale taka, która działa. Procedury muszą być żywe, znane pracownikom, regularnie stosowane i wiarygodne. Szkolenia nie mogą być fikcją. Zgłaszania nie mogą trafiać w próżnię. W każdej firmie, każdym urzędzie i każdej instytucji powinno być jasne, że godność pracownika nie podlega negocjacjom. Wysoka Izbo! Polskie Stronnictwo Ludowe od lat stoi na stanowisku, że praca musi być oparta na szacunku. Dotyczy to wielkich korporacji, administracji publicznej, ale także małych i średnich przedsiębiorstw, firm rodzinnych, gospodarstw czy lokalnych zakładów. Wiemy, że dla najmniejszych pracodawców nowe obowiązki organizacyjne bywają wyzwaniem. Dlatego ważne jest, aby przepisy były nie tylko wzmacniające, ale i wykonalne. Potrzebna jest równowaga: skuteczna ochrona pracownika i jednocześnie rozwiązania, które można wdrożyć w praktyce. Wysoka Izbo! Dla wielu osób miejsce pracy stało się miejscem lęku, a nie rozwoju. Naszym obowiązkiem jest to zmienić. Pracownik w Polsce ma mieć prawo nie tylko do wynagrodzenia, ale także do bezpieczeństwa i szacunku. Klub Parlamentarny Polskie Stronnictwo Ludowe deklaruje poparcie dla kierunku tych zmian. Państwo, które nie umie chronić człowieka przed przemocą w pracy, jest państwem słabym, a państwo silne to takie, które staje po stronie godności człowieka. Będziemy więc głosować za tym projektem ustawy. Dziękuję bardzo. Przebieg posiedzenia