Marcin Józefaciuk

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Wykonywanie zawodu psychologa w Polsce funkcjonowało przez lata w warunkach rozproszenia regulacyjnego, bez jednolitego systemu nadzoru, bez realnej odpowiedzialności zawodowej oraz bez publicznie dostępnych mechanizmów weryfikacji kwalifikacji. W obszarze bezpośrednio związanym ze zdrowiem psychicznym była to luka systemowa, której skutki ponosili obywatele. Brak spójnych zasad utrudniał reagowanie na nadużycia i błędy, a jednocześnie pozostawiał obywatela bez realnej możliwości sprawdzenia kompetencji osoby udzielającej pomocy. Dodatkowo pojęcia ˝psycholog˝ i ˝psychoterapeuta˝ były stosowane zamiennie lub bez jasnej podstawy prawnej, co wprowadzało w błąd osoby szukające wsparcia. Wskazany chaos regulacyjny ma bardzo konkretne konsekwencje społeczne. Polska od lat znajduje się wśród państw o wysokiej liczbie samobójstw. Szczególnie niepokojące są dane dotyczące dzieci i młodzieży, ale także fakt, że zdecydowaną większość osób odbierających sobie życie stanowią mężczyźni. Co istotne, w ich przypadku próby samobójcze są najczęściej skuteczne, co pokazuje skalę niezauważalnego i nieobjętego opieką kryzysu psychicznego. Równocześnie w szkołach od lat występują poważne braki kadrowe w zakresie pomocy psychologicznej. Dyrektorzy placówek działają często w warunkach niedoboru specjalistów i bez wystarczających narzędzi do jednoznacznej weryfikacji kwalifikacji kandydatów. Tymczasem dzieci i młodzież mierzą się z rosnącą falą hejtu, przemocy psychicznej i problemów emocjonalnych, które wymagają profesjonalnej, a nie doraźnej interwencji. Projektowana ustawa porządkuje ten obszar, tworzy samorząd zawodowy psychologów, centralny publiczny rejestr oraz określa jasne zasady odpowiedzialności zawodowej. Może stanowić również realne wsparcie dla szkół i systemu pomocy poprzez uporządkowanie rynku pracy, ułatwienie kierowania psychologów do placówek oświatowych oraz danie dyrektorom pewności, że zatrudniają zweryfikowaną i profesjonalną pomoc. Jednocześnie w ustawie zachowuje się mechanizmy nadzoru publicznego, kontroli sądowej i przejrzystości działania samorządu. To próba połączenia autonomii środowiska z odpowiedzialnością wobec obywateli. Ta debata dotyczy nie tylko regulacji zawodu. Dotyczy także odpowiedzi państwa na kryzys zdrowia psychicznego tych grup społecznych, które dziś najczęściej płacą najwyższą cenę za brak systemowych rozwiązań. Ten projekt po prostu należy poprzeć. Dziękuję. Przebieg posiedzenia