Małgorzata Gromadzka

Szanowna Pani Marszałek! Panie Posłanki i Panowie Posłowie! Nowelizacja ustawy dotycząca ewidencji środków ochrony roślin to wyjście naprzeciw postulatom rolników. Tutaj Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zabiegało o tę możliwość przesunięcia terminu o rok na poziomie europejskim, o czym mówi rozporządzenie wykonawcze z dnia 31 października 2025 r. Należy podkreślić, że starania polskiego rządu, starania ministra rolnictwa i rozwoju wsi doprowadziły do tego, że ta możliwość w ogóle jest. Jeżeli mówimy o wecie pana prezydenta, to oczywiście nie zmieniło ono postaci rzeczy. Oczywiście wcześniejsza procedowana ustawa wprowadzała szereg udogodnień dla rolników małoobszarowych, ale ze względu na to, że pan prezydent zawetował tę ustawę, byliśmy zmuszeni do procedowania nowej nowelizacji. Ścieżka nowelizacji tej ustawy jest również ścieżką w trybie pilnym ze względu na to, szanowni państwo, że nie chcemy, żeby rolnicy byli nadmiernie obciążani elektroniczną ewidencją i żebyśmy mogli odpowiednio przygotować i system ewidencjonowania, i rolników, szczególnie tych, którzy mieszkają w małych miejscowościach, którzy są rolnikami w starszym wieku, żeby mogli dostosować się do obowiązujących zasad. Natomiast ewidencja w tej chwili jest obowiązkowa w wersji papierowej bądź elektronicznej, rolnicy taką ewidencję prowadzą chociażby w Excelu czy w wersji papierowej. Natomiast ten obowiązek ewidencji elektronicznej wynika wprost z rozporządzenia Unii Europejskiej, szanowni państwo, z 2023 r., które to rozporządzenie wykonawcze Komisji Unii Europejskiej zostało przyjęte 10 marca 2023 r. Jest to obowiązek dla wszystkich krajów członkowskich. Możliwość odroczenia o rok tego obowiązku, tak jak wcześniej powiedziałam, wynika z prac rządowych ministra rolnictwa i rozwoju wsi. Natomiast odpowiadając oczywiście na państwa pytania, odnosząc się do głosów posłów, przede wszystkim chciałabym odnieść się do głosu pana posła Chomy, który w swoim oświadczeniu mówił, że wcześniejsza nowelizacja ustawy doprowadzała do tego, że były przyjęte restrykcje, kary. Tych kar dodatkowych wcześniejsza nowelizacja nie przewidywała, bo sankcje były wprowadzone wcześniej, bo taki obowiązek, jeżeli mówimy o użytkowniku profesjonalnym, oczywiście istnieje. I przy każdym sprawozdawaniu, ewidencjonowaniu takie sankcje były oczywiście przewidziane. Odnosząc się również do kwestii, które podniósł pan poseł Tumanowicz, do kwestii deregulacyjnych, chciałam państwu powiedzieć, że oczywiście Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyjęła szereg deregulacji. Byłam też uczestnikiem takiej deregulacji w zespole, jeszcze jako posłanka, jak pracowałam w zespole parlamentarnym ds. rozwoju i ochrony polskiej produkcji rolnej. Dotyczyła ona również kwestii dołączania do wniosków chociażby pozwolenia na budowę, jeżeli chodzi o pozyskiwanie środków z KPO na przestrzeń magazynową czy przetwórczą, żeby odejść od tego, żeby po prostu uprościć rolnikom możliwość wnioskowania i żeby oni nie musieli gromadzić dokumentacji, za którą często też ponosili określone wydatki. 11 marca rząd przyjął tzw. pierwszy pakiet deregulacji, który obejmował również Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Dotyczy to procedur administracyjnych, zasady kontroli i Prawa gospodarczego. To również dotyczyło rolnictwa. Uproszczenie w systemie dopłat Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Umowa płatności dla małych gospodarstw do 5 ha z prostą ścieżką ubiegania się. Również takie deregulacje dotyczyły nowelizacji ustawy dotyczącej agrofagów, którą niedawno przyjmowaliśmy. I tutaj też kwestia wprowadzenia terminu dobrego eksportera, czyli jeżeli ktoś nie miał wcześniej nakładanych sankcji, z mianem dobrego eksportera mógł po prostu prostszą ścieżką eksportować swoje towary. Ułatwianie również w rejestracji środków ochrony roślin, cyfryzacja COBORU, cyfryzacja PIORiN-u. Tak że inne kwestie, które są deregulowane. Oczywiście w tej chwili też zajmujemy się rewizją przepisów prawa dotyczących tworzenia spółdzielni rolników czy innych organizacji zrzeszających rolników. I też temu będziemy poświęcać szczególną uwagę, bo uważamy, że zrzeszanie się rolników jest to przyszłość dobrego rozwoju polskiego rolnictwa. Odnoszę się do pytania pani posłanki Anny Pieczarki. Odłożenie obowiązku w tej chwili, oczywiście biorąc pod uwagę areał, będzie możliwe. Będziemy po prostu przyglądać się, jak ta implementacja prawa europejskiego na poziomie polskim i przełożenie o rok obowiązku będzie wśród rolników respektowane, jak oni będą na to przygotowani. Przede wszystkim będą zaangażowane wszystkie instytucje otoczenia rolnika, czyli ODR-y, czyli Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Będziemy chcieli wszelkimi kanałami dystrybucji dotrzeć do rolników, żeby ich uświadomić o tym obowiązku, ale żeby też ich przygotować i mieć wrażliwość szczególnie na małych rolników, ale też rolników starszych, którzy są wykluczeni cyfrowo. Będziemy zobowiązywać również pracowników wszystkich instytucji otoczenia rolnika, żeby takiej pomocy rolnikom udzielali, ale będziemy się przyglądać i być może to spowoduje, że w przyszłości będziemy rozważać nowelizację ustawy, ponieważ to narzędzie, ta aplikacja, która ma służyć ewidencji, będzie tworzona przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Będzie to narzędzie, które tak jak do tej pory inne aplikacje - czy to w kontekście wnioskowania o płatności bezpośrednie, czy to inne aplikacje, które są wdrażane przez agencję... Mają one wszelkie narzędzia ochronne przed wyciekiem jakichkolwiek informacji, bazy danych, więc tutaj też te wszystkie zasady oczywiście będą obowiązywały. Chcemy, żeby ta aplikacja była jak najbardziej intuicyjna, żeby rolnik nie musiał wypełniać nieskończonej ilości, jeżeli chodzi o działki... Żeby intuicyjnie były również wprowadzane środki ochrony roślin oraz zezwolenia związane z nimi i żeby działki rolne były zasysane z wniosków o płatności bezpośrednie. Na tym nam po prostu zależy. Oczywiście jeżeli mówimy o tworzeniu samego systemu, to ten system jest dofinansowany z Krajowego Planu Odbudowy. To też jest w kwestii spełnienia kamieni milowych kolejny projekt, który będzie realizowany w ramach cyfryzacji. Ale mówię: z tyłu głowy zawsze będziemy mieli wrażliwość na potrzeby tych małych rolników, żeby mogli się odpowiednio dostosować. Jeżeli mówimy o przestrzeni szkoleniowej, to oczywiście taka przestrzeń szkoleniowa będzie przewidziana. Zaangażujemy ośrodki doradztwa rolniczego, zaangażujemy inne instytucje otoczenia rolnika, bo wiemy, że to jest bardzo ważne, a nie chcemy, żeby dla rolników było to kłopotliwe, nie chcemy też, żeby rolnicy ponosili jakiekolwiek konsekwencje sankcyjne w przyszłości. Oczywiście ta aplikacja ma być wstępnie w czerwcu. Jej tworzenie ma być zakończone, zaprezentowane, ale w międzyczasie oczywiście o wszystkich pracach będziemy państwa informować. Z mojej strony to wszystko. Chciałabym tutaj również podkreślić, że to wynika z obowiązujących przepisów prawa, jesteśmy zobligowani jako kraj członkowski do ich implementacji. Ale tutaj jeszcze raz podkreślę, że polski rząd stanął na wysokości zadania i dzięki działaniom ministra rolnictwa i rozwoju wsi mamy możliwość odłożenia tego obowiązku na rok i po prostu przygotowania rolników i całego środowiska do tej cyfryzacji w kontekście ewidencji środków ochrony roślin. Chciałabym się też przychylić do głosów posłów, że oczywiście ta aplikacja w pewnym sensie ułatwi im wprowadzanie danych, jeżeli będzie ona intuicyjna. Nie będą musieli wprowadzać tych wszystkich zabiegów na papierze ani w Excelu, bo często ci więksi rolnicy wprowadzali to do Excela. Chcemy zachęcić do tego, żeby oczywiście tej aplikacji używała jak największa liczba rolników, co doprowadzi też do agregacji danych. Czyli będziemy mieli pogląd na to, jakie środki ochrony roślin w Polsce są wykorzystywane i jaka jest jakość produkcji roślinnej w Polsce, i będziemy mieli pełen jej obraz, który będziemy mogli przedstawiać w kontekście chociażby zdolności eksportowych polskich produktów, ale też jakości polskich produktów w stosunku do chociażby produktów z krajów trzecich. Będziemy na to zwracać szczególną uwagę. Dziękuję za pytania i dziękuję za uwagę. Dziękuję bardzo. Przebieg posiedzenia