Krzysztof Bolesta
Ministerstwo wyjaśnia zmiany w EU ETS i CORSIA dla lotnictwa i wsparcie polskich linii.
Pełna wypowiedź
5 min czytania · podświetlone fragmenty wybrał model jako kluczowe
Szanowni Państwo! Dziękuję bardzo za te pytania. Dziękuję też członkom połączonych Komisji: Infrastruktury i do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych za współpracę wczoraj, za bardzo konstruktywne posiedzenie komisji. Zanim się odniosę do poszczególnych pytań, chciałbym przekazać kilka ogólnych punktów. Po pierwsze to, co już państwo zauważyli: głównym elementem tego projektu ustawy jest zmiana sposobu, w jaki będziemy przydzielać bezpłatne pozwolenia, zamiast tego, jak to się odbywa dzisiaj, czyli duże, stare linie lotnicze, które mają przewagę nad rosnącymi w Polsce liniami lotniczymi... Jeżeli chodzi o linie, które miały przewagę, to ta przewaga tą nowelizacją dyrektywy i tym projektem ustawy jest niwelowana. I to jest najważniejszy element tej ustawy. Natomiast zgadzam się - pan minister Lasek mówił o tym - że ta konkurencyjna pozycja przewoźników względem przewoźników międzynarodowych jest wciąż gorsza. To, o czym warto powiedzieć, to, co robimy, to jest modyfikacja systemu EU ETS, która w tej chwili jest na stole, mniej więcej od miesiąca. W tej nowelizacji, w tej rewizji walczymy o to, żeby dalej poprawić konkurencyjność polskich linii lotniczych i polskich przewoźników, żeby rozszerzyć ochronę przewoźników europejskich względem przewoźników spoza Unii Europejskiej, żeby nie można było omijać systemu, latając z Warszawy do Madrytu przez Stambuł. To jest coś, co w tej chwili robimy. Chciałbym zaznaczyć, bo myślę, że warto, a nie wybrzmiało to w tych prezentacjach, natomiast wynikło trochę z pytań, że ten projekt realizuje dwie rzeczy. Dostosowuje nas do uczestnictwa przewoźników lotniczych w EU ETS, ale również realizuje nasze zobowiązania względem międzynarodowego systemu redukcji emisji w lotnictwie - to jest system CORSIA. To jest system, który obowiązuje w tej chwili mniej więcej 130 państw na całym świecie, czyli to nie jest system ograniczony do Unii Europejskiej, tylko międzynarodowy. Zobowiązania wynikające z systemu CORSIA są w tym projekcie wdrażane i to są m.in. działania, które linie lotnicze mogą podejmować, żeby się wykupić ze swoich emisji. To, co jest ważne, to, co chciałbym podkreślić bardzo mocno: ten projekt nie wprowadza nowych obowiązków. On je sankcjonuje i ugruntowuje w polskim prawie. Natomiast wiele z tych obowiązków jest i tak realizowanych w postaci wypełniania bezpośrednio obowiązujących aktów delegowanych Komisji Europejskiej. Tym projektem często porządkujemy te rzeczy, ale one i tak są przez przewoźników realizowane, czyli to nie są nowe obowiązki. To są te obowiązki, które po prostu przepisujemy do polskiego prawa, żeby mieć też porządek legislacyjny. Jeżeli chodzi o system bezpłatnych uprawnień, to myślę, że warto to wyjaśnić, bo były pytania na temat wpływu na ceny biletów. Nauka, ekonomia niestety powoduje ten kłopot, że czy przewoźnik otrzymuje bezpłatne pozwolenie, czy musi za nie zapłacić, on i tak wlicza je w cenę. Lotnictwo jest objęte systemem handlu emisjami od 2012 r. i lotnictwo czy przewoźnicy już wliczają tę cenę w swoje bilety. Więc to, że dzisiaj zmieniamy ten system, nic tak naprawdę w cenach nie zmieni. Zmieni to, że polskie linie lotnicze zamiast konkurować w nierównej walce np. z Lufthansą, będą mogły wykorzystywać zrównoważone paliwa, do których produkcji przygotowuje się Orlen, i będą mogły tę konkurencyjną pozycję poprawić, a co ważniejsze, uniezależnić się też od importu nafty czy importu paliw lotniczych spoza Polski, spoza Unii Europejskiej, bo widzimy jak na ceny paliw lotniczych wpływa konflikt w Zatoce Perskiej. Teraz kilka szczegółowych odniesień do pytań pani poseł Czechak, jak wyrównujemy konkurencyjność. Na to już w dużej części odpowiedziałem, ale jeszcze powtórzę: wyrównujemy tę przewagę konkurencyjną, którą miały nad polskimi liniami lotniczymi stare linie lotnicze typu SAS, Lufthansa czy Iberia i dajemy narzędzie Orlenowi do tego, żeby stał się producentem zrównoważonych paliw lotniczych w Polsce, które mogą i będą też sprzedawane w Unii Europejskiej, bo tak się składa, że Orlen jest jedną z najlepiej rozwiniętych, najnowocześniejszych firm rafineryjnych w Europie. Pan poseł Sachajko. Ja rozumiem, że ETS jako ETS to nie, ale pamiętajmy o tym, że w tym konkretnym przypadku chodzi o niezależność energetyczną. Zrównoważone paliwa to te paliwa, które nie są importowane z Zatoki Perskiej, nie są importowane ze Stanów Zjednoczonych. To są te paliwa, które mogą być produkowane w Polsce, dlatego warto przeprowadzić transformację i dlatego warto dać przewoźnikom możliwość stymulacji popytu, stymulacji produkcji zrównoważonych paliw lotniczych w Polsce. To, ile tych paliw przewoźnicy będą rozliczać, bo o to też pytał pan poseł, to jest decyzja przewoźników. Jeżeli będą chcieli rozliczać się więcej, to dostaną więcej bezpłatnych pozwoleń. Więc to jest ich decyzja, ale my będziemy działać w tym kierunku, żeby stymulować produkcję paliw w Orlenie. Pan poseł Józefaciuk. Mówiłem, że bezpłatne pozwolenia już były wliczane w cenę, więc to nie wpłynie na cenę biletów, bo to już się działo. Teraz po prostu będzie się to odbywać kosztem linii lotniczych. Jeżeli chodzi o pytanie, ilu przewoźników rozliczyło się za zeszły rok z wykorzystania zrównoważonego paliwa, to w Polsce mamy siedmiu przewoźników, sześciu z nich zawnioskowało o bezpłatne pozwolenia z tego tytułu, więc sześciu na siedmiu rozliczyło się z wykorzystania zrównoważonych paliw. Pytał pan też o obowiązki monitoringowe. Tak jak mówiłem, nie ma żadnych dodatkowych obowiązków, tylko tyle, że wszyscy przewoźnicy musieli stosować czy muszą stosować akty delegowane. Teraz dajemy im polską podstawę, czyli będą robić to samo, tylko będą mieli polskie przepisy. Wydaje mi się, że to wszystkie pana pytania. Pani poseł Lisowska pytała o system w KOBiZE. Tak, KOBiZE posiada system. Tak jak mówiłem, monitoring, weryfikacja i rozliczanie - to już się dzieje od 2012 r. Teraz te obowiązki trochę się zmieniają, ale system informatyczny jest na bieżąco dostosowywany, więc tak, KOBiZE jest w posiadaniu najnowszego i dobrze działającego systemu rozliczeń. Bardzo dziękuję i bardzo bym prosił o przyjęcie projektu.
