Anita Sowińska
Najlepszym lekarstwem na dezinformację, teorie spiskowe i fobie posłów opozycji są fakty.
Minister Sowińska przedstawia fakty o systemie kaucyjnym i odpiera dezinformację opozycji.
Pełna wypowiedź
4 min czytania · podświetlone fragmenty wybrał model jako kluczowe
Najlepszym lekarstwem na dezinformację, teorie spiskowe i fobie posłów opozycji są fakty. Od początku działania systemu kaucyjnego wprowadzono na rynek 2,8 mld opakowań, zarówno butelek PET, jak i puszek aluminiowych. Łącznie zebrano 800 mln sztuk opakowań, przy czym trzeba zaznaczyć, że opakowanie w całym systemie supply chain funkcjonuje kilka tygodni. Do systemu przystąpiło już 185 przedsiębiorców wprowadzających produkty w opakowaniach. Utworzono 52 tys. punktów zbiórki, z czego 46% to są małe sklepy. W 9,5 tys. punktów zbiórki funkcjonują automaty, które są również doceniane przez klientów. Mając powyższe dane na uwadze, a także dane, które mamy, zbieramy i przewidujemy wspólnie z wprowadzającymi na rynek, ale również z operatorami, mamy prawo twierdzić, że na koniec roku będziemy mogli zrealizować zakładany cel 77% selektywnej zbiórki opakowań. Nie twierdzę oczywiście, że wszystko jest idealne. Widzimy tutaj potencjał do rozwoju tego systemu. Chcemy, aby punktów zbiórki było jeszcze więcej, pomimo tego, że jest już 52 tys. po tak naprawdę 3 miesiącach funkcjonowania pełnego systemu. Widzimy również potencjał w rozwoju sieci automatów, co jest na bieżąco robione. Kwestie logistyczne są rozwiązywane przez operatorów, a także przez sklepy. Jeżeli chodzi o koszty i niezwróconą kaucję, to przyznam szczerze... Pan poseł Tumanowicz powołuje się na przestrzeń publiczną. Chciałabym, żeby panowie posłowie powoływali się na fakty i na ustawę. Chcę wyjaśnić i to wyjaśnienie kieruję również do pana posła Krzysztofa Mulawy, który wczoraj na posiedzeniu komisji ochrony środowiska chwalił się backgroundem ekonomicznym. Przyznam szczerze, że ja również jestem ekonomistką, i wiem, że ekonomia to nie jest tylko jedna tabelka w Excelu. A nawet jeżeli tę tabelkę w Excelu mamy, jeżeli nawet te dane mamy - a Excel bardzo lubię i matematykę bardzo lubię - to trzeba je umieć interpretować i trzeba mieć troszeczkę większą wiedzę, szerszą wiedzę na temat funkcjonowania biznesu. Bo biznes to nie tylko jedno zestawienie kalkulacji, to strategia biznesowa. To jest makroekonomia, to jest bezpieczeństwo surowcowe państwa. Trzeba na to patrzeć troszeczkę szerzej. Jeśli chodzi o system kaucyjny, to chciałabym panu posłowi i wszystkim posłom Konfederacji, a także PiS wyjaśnić, jak funkcjonuje ten system, jak jest finansowany, aby więcej nie rozprzestrzeniać dezinformacji na ten temat. System kaucyjny jest wdrożeniem zasady: zanieczyszczający płaci. To wprowadzający na rynek napoje w tego rodzaju opakowaniach ponosi koszty tego systemu. Jest to sprawiedliwe rozwiązanie, bo nie ma powodu, aby ten, który nie zanieczyszcza, np. nie kupuje napojów, płacił za koszty, np. środowiskowe, ale nie tylko środowiskowe. Dochodząc do tego, wprowadzający ponosi koszty, ale to wprowadzający wybiera sobie operatora. To jest biznes, to jest biznes oparty na rynku. Na takie rozwiązanie zdecydował się parlament w 2023 r. Ma oczywiście on swoje wyzwania, ale ma również swoje zalety, dlatego że wprowadzający mogą na rynku wybierać sobie, z kim podpisują tę umowę. Oczywiście, że system kaucyjny kosztuje. Tak, to nie jest perpetuum mobile. Oczywiście tak, chcemy czystych lasów i chcemy czystych parków. Tak, chcemy skutecznego recyklingu. Chcemy więcej czystego surowca do recyklingu. Chcemy, żeby koszty ponosili ci, którzy zanieczyszczają, a nie ci, którzy nie zanieczyszczają. I tak, to kosztuje. I tak, również w tym systemie są kwestie przychodów, które obniżają tak naprawdę koszty. To są kwestie niezwróconej kaucji, ale to jest również dochód, jeżeli chodzi o surowiec. Jest to rozwiązanie sprawiedliwe, bo to wprowadzający ponosi koszty tego funkcjonowania, ale również może sobie obniżyć te koszty za pomocą przychodów. Wracając jeszcze do umowy pomiędzy operatorem a wprowadzającym, w umowie są zawarte klauzule, które mają chronić obie strony, obu kontrahentów. Oczywiście wprowadzający musi dopilnować tego, żeby operator nie zawyżał swoich kosztów. Panie pośle, to jest rynek. Ja rozumiem, że Konfederacja rozumie, co to jest rynek i co to jest umowa między kontrahentami. (Poseł Witold Tumanowicz: Mogę zostać w tym momencie operatorem? Zamknęliście katalog operatorów.) Tak, tak to działa. Tak działa rynek. Jest jeszcze jeden mechanizm, który chroni system kaucyjny jako całość, jego funkcjonowanie. To jest opłata produktowa. Wprowadzający mają obowiązek zrealizowania selektywnej zbiórki odpadów opakowaniowych w wysokości 77% w tym roku. W przyszłym roku i w następnym to już jest 90%. Ale co to oznacza? Za każdy 1 kg niezrealizowanego celu będą płacić opłatę produktową. Ona w tym roku wynosi 1 zł za 1 kg, a jeżeli wprowadzający w ogóle nie podpisze umowy z operatorem, to wówczas trzykrotność tej kwoty. W przyszłym roku to już będzie 5 zł za kilogram lub trzykrotność tej kwoty. To jest mechanizm finansowy zachęcający do tego, żeby jednak te butelki i te puszki zbierać. To nie jest tak, że to jest jakaś teoria spiskowa, która zachęca kogokolwiek do nieodebranej kaucji. Kończąc, powiem jeszcze o czymś ważnym, panie marszałku. Zgodnie z art. 8 pkt 7a ustawy nieodebraną kaucję stanowi różnica między kaucją pobraną a kaucją zwróconą obliczona na ostatni dzień danego roku kalendarzowego. Dlatego rozliczyć nieodebraną kaucję będziemy mogli po zakończeniu roku kalendarzowego. Trzeba czytać ustawę. Ministerstwo jest od tego, żeby wprowadzać ją w życie i przestrzegać prawa. Przedsiębiorcy również doskonale wiedzą o tym, że trzeba przestrzegać prawa. Dziękuję bardzo. Przebieg posiedzenia