Maria Ejchart

Bardzo dziękuję pani poseł za to pytanie, bo w mojej ocenie to wyraz szczególnej troski o to, w jaki sposób wydatkujemy środki publiczne. Proszę państwa, dwa słowa o FAZS. FAZS to fundusz aktywizacji zawodowej skazanych, który został powołany po to, żeby zwiększać zatrudnienie skazanych. Chodzi o to, żeby tworzyć warunki do tego, żeby więźniowie mogli pracować. Z czego FAZS jest finansowany? W 98% z pieniędzy, które zarabiają więźniowie. W jaki sposób pieniądze były wydatkowane w latach, których dotyczy pytanie pani poseł? To są lata objęte naszą natychmiastową kontrolą w grudniu 2023 r. oraz objęte kontrolą NIK. Proszę państwa, ten mechanizm był prosty. Po pierwsze, chodziło o to... Rzeczywiście Racibórz jest nieprzypadkowym miejscem. Pozostawiam do państwa interpretacji to, dlaczego właśnie Racibórz. W Raciborzu przy zakładzie karnym zostały zbudowane kwatery tymczasowe dla pracowników Służby Więziennej. Do dzisiaj żadna z nich nie jest zamieszkała. Dlaczego? Ponieważ nie było zainteresowania, nie było potrzeby. Tam funkcjonariusze nie potrzebowali mieszkań. Pozostawiam na marginesie kwestię tego, czy z tych pieniędzy w ogóle mogły być budowane mieszkania. Nie, nie mogły, dlatego że kwatery dla funkcjonariuszy nie są wydatkiem celowym, którym jest zwiększanie liczby miejsc zatrudnienia dla skazanych. Druga rzecz to są hale produkcyjne. I znowu hale produkcyjne - mamy ich w tej chwili 53 - były budowane w całej Polsce, ale nie tam, gdzie było wiadomo, że będzie kontrahent, który zatrudni skazanych, który wejdzie do tej hali ze swoimi maszynami, tylko tam, gdzie warto było, żeby popłynęło trochę pieniędzy. Mamy w tej chwili 53 hale, kilkanaście nadal jest niezagospodarowanych. Płacimy każdego miesiąca za utrzymywanie tych hal. Co zrobiliśmy? Dyrektor generalny Służby Więziennej po głębokiej analizie i kontroli, po grudniu 2023 r., skierował zawiadomienie do prokuratury. Tak, ono dotyczy działań ówczesnego kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości oraz Centralnego Zarządu Służby Więziennej. Postępowanie toczy się w Poznaniu. Zawiadomienie o możliwości, podejrzeniu popełnienia przestępstwa skierowała również Najwyższa Izba Kontroli. Zawiadomienie Najwyższej Izby Kontroli dotyczy 150 mln zł, które zostały z FAZS wydane w tym okresie, w latach 2016-2024. Taki okres obejmowała kontrola NIK, ale zawiadomienie dotyczy lat 2016-2023 - 150 mln, które wypłynęły z Funduszu Aktywizacji Zawodowej Skazanych. Jak wyglądał mechanizm budowania hal? Dyrektor zakładu karnego zgłaszał się do Centralnego Zarządu Służby Więziennej z prośbą o pieniądze na zbudowanie hali. Centralny Zarząd nie badał, czy hala jest tam potrzebna. Pieniądze były przekazywane dyrektorowi. Następnie dyrektor podpisywał umowę z przywięziennym zakładem, który miał budować halę, który następnie zlecał to podwykonawcom i już nie mieliśmy żadnej kontroli nad tymi pieniędzmi. Co zrobiliśmy oprócz zawiadomień? Przede wszystkim zupełnie zmieniliśmy sposób weryfikacji wniosków. Najpierw jest ocena zapotrzebowania, ocena możliwości zatrudnienia skazanych w danym miejscu Polski, a następnie budowanie, inwestowanie w miejsca pracy. Kolejność jest odwrócona. Transparentna komisja podejmuje badanie i podejmuje decyzję, czy w danym miejscu potrzebna jest hala. Oczywiście teraz stwierdziliśmy też, że w przypadku wydatkowania tych środków nie było żadnej kontroli zarządczej. One po prostu wypływały z Centralnego Zarządu Służby Więziennej, bo to właśnie dyrektor Centralnego Zarządu jest dysponentem funduszu. Wypływały szeroką rzeką i już nikt nie kontrolował, jak one były wydawane. A więc oczywiście zmieniliśmy cały sposób kontrolowania zarządczego tego, w jaki sposób środki są wydawane. Nie wspomnę o szkoleniach, nie wspomnę o ewaluacji kadry, bo to są rzeczy absolutnie oczywiste. Proszę państwa, to jest głęboko nieuczciwe, bo to nie jest tylko kradzież pieniędzy publicznych i wydatkowanie ich w sposób niewłaściwy, ale to są pieniądze, które zostały wypracowane przez skazanych po to, żeby oni mogli pracować. Jestem do dyspozycji, jeżeli będę mogła odpowiedzieć jeszcze na jakieś pytania. Bardzo dziękuję. Przebieg posiedzenia