Michał Gramatyka

Bardzo dziękuję za zaproszenie. Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Posłanki! Panowie Posłowie! Od początku tej dyskusji znajduję się w ławach. Tylko ze względu na wrodzoną skromność wybrałem miejsce bardzo oddalone, aczkolwiek dużo wygodniejsze niż ławy rządowe. Wicemarszałek Piotr Zgorzelski: Doceniamy skromność. Sekretarz Stanu w Ministerstwie Cyfryzacji Michał Gramatyka: Bardzo dziękuję. Bardzo dziękuję za całą dyskusję. Przede wszystkim bardzo dziękuję za to, że była niezwykle merytoryczna i na każdym etapie procedowania tego projektu ustawy mieliśmy do czynienia wyłącznie z merytorycznymi argumentami. To jest naprawdę bardzo budujące, że kiedy w Sejmie pojawiają się rozwiązania cyfrowe albo rozwiązania wychodzące naprzeciw wyzwaniom dzisiejszych czasów, polski Sejm potrafi obradować właśnie w taki sposób, od prawa do lewa, wyłącznie merytorycznie i wyłącznie na bazie proponowanych przepisów. Kiedy czyta się prace, które pokazują rozwój mocy obliczeniowych, np. słynną książkę Chrisa Millera ˝Wielka wojna o chipy˝, kiedy widzimy jak to się działo, że co 10 lat tak znacząco rosła moc obliczeniowa, gdzie mieliśmy coraz więcej mocy obliczeniowej oddawanej w coraz to nowych układach scalonych, wykonywanych w coraz to bardziej precyzyjnych technologiach, dochodzimy do wniosku, jak bardzo tego typu rozwój technologii wywiera wpływ na rozwój dzisiejszego świata. Obecnie wiele naszych decyzji podejmowanych na płaszczyznach społecznych, czy to decyzji komercyjnych, czy tych, które są podejmowane wobec pracodawców, pracowników, wiele z nich jest wspomaganych algorytmami. Tak jak przez ostatnie lata XX w. mieliśmy do czynienia z szalonym wzrostem mocy obliczeniowych układów scalonych, tak wiek XXI jawi się jako wiek danych, algorytmów, tego, co entuzjastycznie i nie do końca słusznie nazywamy sztuczną inteligencją. Ten termin zawojował dyskusje w wielu środowiskach i odmieniany jest dzisiaj przez wszystkie przypadki. Wystarczy spojrzeć na wartość spółek technologicznych, które są poświęcone właśnie algorytmom przetwarzania danych. Ale gdyby nie było danych, odpowiedniej pożywki, paliwa dla algorytmów, to nie byłyby w stanie pokazać, na co je stać. Bez danych nie istnieją ekosystemy. Bez danych żaden algorytm nie jest w stanie się wyuczyć, wyszkolić. Dane są paliwem nowoczesnej gospodarki, tak jak algorytmy są jej kręgosłupem. Te dwa światy nie mogą istnieć bez siebie. Potrafimy rozmawiać z algorytmami, dlatego że wcześniej szkoliły się na setkach stron, nawet setkach opracowań, nie tyle czytając je, co zasysając, implementując do swojej wewnętrznej pamięci. Bardzo pięknie o tym pisze Schonberger w znanym opracowaniu pt. ˝Big data˝. Używa takich przykładów, które dzisiaj przecież są dla nas czymś naturalnym: wyszukiwarki połączeń lotniczych, wyszukiwarki miejsc noclegowych, informacje o stanie zatłoczenia dróg dla pojazdów mechanicznych. Przecież z tego każdy z nas korzysta dzisiaj w zasadzie na co dzień. Jak ważne są dane, dostrzegła już dawno Unia Europejska, stąd takie rozporządzenia jak Data Act, czy Data Governance Act. To jest dla nas wielki moment, dlatego że dzisiaj finalizujemy w Sejmie prace nad Data Governance Act. I to finalizujemy je w najlepszym z możliwych stylów. W tej sprawie współpracują ze sobą, jak równy z równym, urzędy centralne: Główny Urząd Statystyczny, Urząd Ochrony Danych Osobowych, Ministerstwo Cyfryzacji. DGA to nie jest nowość, funkcjonuje już od pewnego czasu. Punkt informacyjny, który jest jednym z wymogów Data Governance Act, jest prowadzony w Ministerstwie Cyfryzacji od co najmniej 2 lat. Zrealizowaliśmy działania, które nie wymagały odpowiedniej ustawy. Uruchomiliśmy punkt informacyjny, zbudowaliśmy wykaz zasobów chronionych danych. Dzisiaj jest w nim ok. 1700 rekordów. Prowadzimy szkolenia dla administracji, dla dysponentów danych dotyczące właśnie tego rozporządzenia i wykazu zasobów chronionych. Od czasu, kiedy została wyznaczona Europejska Rada ds. Innowacji w zakresie Danych, uczestniczymy w jej pracach. To wszystko dzieje się bez ustawy, na podstawie przepisów, które już obowiązują. Co najważniejsze, przez 2 lata stosowania Data Governance Act nie mieliśmy z tym żadnego problemu. Nie odnotowaliśmy żadnej skargi, żadnych uwag krytycznych wobec prowadzonego przez nas punktu informacyjnego. Stąd ogromna satysfakcja i wielki honor dla Ministerstwa Cyfryzacji, dla osób, które przygotowały ten projekt ustawy, tę ustawę implementującą, że dyskusja jest na tak wysokim poziomie merytorycznym. Bardzo dziękuję za wszystkie zadane pytania. Panie posłanki Wioletta Kulpa, Lidia Czechak oraz Katarzyna Czochara, która dopatrzyła się diabła tkwiącego w szczegółach tej ustawy, zwracały, bardzo słusznie zresztą, uwagę na problemy ochrony własności intelektualnej, na wyzwania dotyczące ochrony danych osobowych. Wraz z prezesem Głównego Urzędu Statystycznego odpowiednio zabezpieczamy dane przed ich ponownym wykorzystaniem. Takie mechanizmy jak anonimizacja danych, pseudonimizacja albo przekształcenie, dzięki któremu z ponownie udostępnionych danych usuwane są informacje na temat przedsiębiorców, którzy wpadli na taki czy inny pomysł, są w naszej ocenie wystarczającym zabezpieczeniem, ale jeszcze lepszym jest bezpieczne środowisko udostępniania tych danych, które jest tworzone w ramach konsultacji i we współpracy z prezesem Głównego Urzędu Statystycznego. GUS to firma, która na udostępnianiu danych, na ponownej prezentacji tych danych buduje doświadczenie co najmniej od kilkudziesięciu lat. Tutaj też świetnie się sprawdzi. Bardzo dziękujemy również za złożoną poprawkę. Nie do końca się zgadzamy z całą jej treścią, ale widzimy propozycję kompromisu, którą przedłożymy autorom poprawki. Mam nadzieję, że jutro podczas posiedzenia Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowych Technologii uda się nam wypracować takie brzmienie poprawki, które będzie satysfakcjonowało wszystkich. Pan poseł Józefaciuk pytał, w jaki sposób zapewnimy funkcjonowanie, realizację nowych obowiązków wynikających z DGA. Projekt ustawy w ocenie skutków regulacji zawiera zapewnienie nowych etatów, które pojawią się w odpowiednich urzędach. Jest też - odpowiadam na pytanie o wysokość opłat - możliwość obniżania tych opłat, tak żeby nie spowodowały one jakichkolwiek problemów po stronie przedsiębiorców. Na pytania, których nie zasygnalizowałem, oczywiście zostaną udzielone odpowiedzi na piśmie. Wykorzystam kilka ostatnich minut na to, żeby bardzo podziękować Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowych Technologii z przewodniczącym panem posłem Pejo, z wiceprzewodniczącym panem posłem Napieralskim. To była bardzo dobra dyskusja nad Data Governance Act. To była bardzo dobra, merytoryczna praca. Chciałbym, żeby wszystkie ustawy w Sejmie przechodziły w takim stylu. Jeszcze większe podziękowania kieruję do pracowników Ministerstwa Cyfryzacji z panią dyrektor Anną Goss, która jest odpowiedzialna za przygotowanie tej ustawy. Bardzo dziękuję. Przebieg posiedzenia