Jolanta Zięba-Gzik

Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Polskie Stronnictwo Ludowe odnośnie do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym, druk nr 2839. Projekt ustawy dotyczy zmian w opodatkowaniu papierosów elektronicznych, urządzeń do waporyzacji oraz płynów do e-papierosów. Ma on uporządkować przepisy i zamknąć luki, które obecnie pozwalają podobne produkty traktować w różny sposób. Rynek e-papierosów bardzo szybko się zmienia. Pojawiają się nowe urządzenia, nowe wkłady i nowe rozwiązania techniczne. Część z nich jest dziś objęta akcyzą, a część pozostaje poza systemem, choć w praktyce służą do tego samego. Projekt wprowadza więc nowe i bardziej precyzyjne definicje. Rozróżnia jednorazowe papierosy elektroniczne, wielorazowe papierosy elektroniczne na wymienne wkłady, pozostałe papierosy elektroniczne oraz same wkłady. Akcyzą mają zostać objęte także urządzenia zasilające i sterujące, czyli tzw. doły urządzeń, również wtedy, gdy nie mają grzałki. Jednocześnie same wkłady przestaną być opodatkowane jako urządzenia, natomiast akcyzą nadal będzie objęty znajdujący się w nich płyn. Projekt podnosi również stawki akcyzy. Stawka na urządzenia do waporyzacji ma wzrosnąć z 40 zł do 50 zł za sztukę. Taka sama stawka ma dotyczyć zestawów części. W przypadku jednorazowych papierosów elektronicznych dodatkowe obciążenie ma również wynosić 50 zł. Od 1 stycznia 2027 r. akcyza na płyn do papierosów elektronicznych ma wzrosnąć z 1,80 zł do 2,20 zł za 1 ml. Projekt przewiduje też nowe obowiązki dla części przedsiębiorców. Chodzi m.in. o rejestrację w Centralnym Rejestrze Podmiotów Akcyzowych, uzyskanie odpowiednich zezwoleń, prowadzenie ewidencji, składanie deklaracji oraz stosowanie znaków akcyzy. Przedsiębiorcy mają otrzymać 3 miesiące na przygotowanie się do nowych zasad. W projekcie przewidziano również rozwiązania dotyczące produktów znajdujących się już w magazynach i sprzedaży, wydawania banderol oraz zakończenia dotychczasowych procedur akcyzowych. Zmiany są potrzebne. Po pierwsze, chodzi o równe zasady dla przedsiębiorców. Nie może być tak, że jedno urządzenie podlega podatkowi, a drugie niemal identyczne już nie, tylko dlatego, że ma trochę inną budowę albo zostało sprzedane w częściach. Takie różnice prowadzą do obchodzenia przepisów i stawiają uczciwie działające firmy w gorszej sytuacji. Po drugie, chodzi o szczelność systemu podatkowego. Obecne przepisy są obchodzone m.in. przez dzielenie urządzeń na poszczególne elementy. Projekt ma sprawić, że o opodatkowaniu będzie decydowała rzeczywista funkcja produktu, a nie techniczny sposób jego wykonania. Ale co najważniejsze, chodzi też o zdrowie. E-papierosy nie są niewinnym gadżetem. Zawierają nikotynę, która silnie uzależnia. Jest to szczególnie niebezpieczne w przypadku dzieci i młodzieży, ponieważ ich mózg nadal się rozwija.