Zbigniew Sosnowski

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowna Pani Minister! Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych na posiedzeniu w dniu 2 lipca 2026 r. pochyliła się nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców oraz ustawy - Prawo o notariacie. Chociaż z pozoru, na pierwszy rzut oka wydawać by się mogło, że procedowana materia ma charakter jedynie kosmetyczny, to nic bardziej błędnego. Nie ulega najmniejszej wątpliwości, jak bardzo ważną, a nawet kluczową rolę w procesie sporządzania wszelkich dokumentów w formie notarialnej odgrywa sam notariusz. Już sam wpis w księgach wieczystych na podstawie wypisu aktu notarialnego oraz kopii umowy z podpisanymi notarialnie poświadczeniami ma znaczenie kluczowe, a w wielu przypadkach jest to ostateczne i niewzruszalne. Materia, nad którą pochyla się dzisiaj Wysoka Izba, ma na tyle znaczenie zasadnicze, gdyż dotyczy ona cudzoziemców nabywających nieruchomość położoną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także objęcia udziałów, akcji lub ogółu praw i obowiązków w spółce handlowej będącej właścicielem lub wieczystym użytkownikiem nieruchomości położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Będąc przez kilka ostatnich lat z ramienia Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe sprawozdawcą informacji z wykonania ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, zwracałem uwagę, iż zwłoka bądź nierzetelne informacje, a niejednokrotnie bardzo długie opóźnienia spowodowane przez notariuszy - chodzi o kwestię niezwłocznego przesyłania danych do polskich rejestrów prowadzonych przez ministra spraw wewnętrznych i administracji, niezwłocznej informacji dotyczącej migracji danej nieruchomości - powodowały wieloletnie i często trudne do odwrócenia w postępowaniach sądowych, a nawet nieodwracalne w skutkach następstwa. Upływ czasu zawsze robi swoje. Wspomniana powyżej sytuacja powodowała pokrzywdzenie wielu uczciwych obywateli, a także nawet kilkukrotny obrót tą samą nieruchomością przez oszustów i podstawionych malwersantów. Nawet w przypadku wezwania przez sąd notariusza do złożenia w konkretnej sprawie zeznań lub wyjaśnień nie przynosiło to skutku, albowiem dana nieruchomość w tymże okresie mogła być poddana kolejnemu obrotowi i znaleźć się w kolejnych rękach. Wiem i rozumiem, że uogólnianie tego stanu rzeczy może być dla wielu bardzo uczciwych, sumiennych i rzetelnie pracujących notariuszy krzywdzące. Niemniej tych faktów pominąć mi nie wolno, bo jako polski parlamentarzysta świadomie przyczyniłbym się do pokrzywdzenia prawowitych właścicieli i prawowitych nabywców, udając, że nic się nie dzieje. Projektowane zmiany w ustawie z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców obejmują dodanie w art. 8a przepisów zawierających uregulowania ściśle realizujące wskazany cel, tj. wprowadzające dla notariuszy obowiązek przesyłania danych, dokumentów do ministra właściwego do spraw wewnętrznych wyłącznie w formie cyfrowej za pośrednictwem systemu CREWAN. Bez zmian pozostawiono obowiązujący zapis dotyczący zapewnienia przez Krajową Radę Notarialną dostępu do repozytorium oraz jego bezpieczeństwa, w tym ochrony danych przed nieuprawnionym dostępem, przetwarzaniem, zmianą lub utratą. W tym miejscu godzi się zauważyć, że minister właściwy do spraw wewnętrznych nie będzie miał bezpośredniego dostępu do CREWAN, a jedynie będzie otrzymywał za jego pośrednictwem dokumenty, o których mowa w tytule ustawy. Krajowa Rada Notarialna poinformowała, że nie zgłasza uwag do projektu. Projekt ustawy nie wymagał zasięgnięcia opinii czy dokonania konsultacji z właściwymi organami i instytucjami Unii Europejskiej, w tym Europejskim Bankiem Centralnym. Wysoki Sejmie! Debata i szczegółowa analiza przedłożenia rządowego dokonana na wspólnym posiedzeniu Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka utwierdziła mój klub, Polskie Stronnictwo Ludowe, w przekonaniu o pilnej konieczności regulacji omawianej materii. To legło u podstaw faktu, że klub Polskiego Stronnictwa Ludowego, w imieniu którego mam honor przemawiać, opowie się