Tomasz Maciejewski

Debata o finansach ochrony zdrowia wymaga rzetelności i odpowiedzialności. Dzisiejsza sytuacja systemu nie jest wynikiem ograniczania nakładów, ale jest konsekwencją skumulowanych decyzji kosztowych podejmowanych w latach ubiegłych. Nakłady na ochronę zdrowia systematycznie rosną, a plan finansowy Narodowego Funduszu Zdrowia na rok 2026 przekracza 214 mld zł, co stanowi kwotę większą o 72 mld zł w porównaniu z rokiem 2023. Trzeba natomiast zwrócić uwagę na to, że sama składka zdrowotna zapewnia tylko 80% przychodów NFZ, a dotacja z budżetu państwa na rok 2026 osiągnęła już 30 mld zł. Największym źródłem wzrostu obciążeń dla NFZ jest ustawa o minimalnych wynagrodzeniach w ochronie zdrowia, której skutki finansowe mają charakter trwały i corocznie narastający - w 2025 r. stanowiło to 1/4 budżetu NFZ. Do tego doszły zmiany systemowe przenoszące kolejne zadania do finansowania przez NFZ - w roku ubiegłym 11 mld zł - oraz zmniejszenie wpływów składkowych wynikające z wyłączenia części grup ubezpieczonych - 1 mld zł. Jeżeli chodzi o Fundusz Medyczny, to od momentu jego powołania w 2020 r. ustawodawca wyraźnie przewidział kilka równoległych celów: finansowanie terapii innowacyjnych, w tym leczenia chorób rzadkich, oraz modernizację i restrukturyzację podmiotów leczniczych, w tym projekty konsolidacyjne. Wsparcie konsolidacji szpitali nie jest odstępstwem od misji funduszu, lecz jest realizacją zapisów ustawy. Środki przeznaczone na konsolidację pochodzą z subfunduszu modernizacji podmiotów leczniczych i nie zostały odebrane ani przesunięte kosztem terapii o wysokim poziomie innowacyjności, te koszty są w pełni zabezpieczone. W roku 2025 oraz w 2026 r. zaplanowano na ten cel 1,1 mld zł. Niewykorzystanie części środków w poprzednim roku wynikało nie z decyzji ministra, lecz z faktu, że postępowania refundacyjne są wszczynane wyłącznie na wniosek podmiotów odpowiedzialnych. Przypomnę, że w latach 2023-2025 włączono do refundacji chorób rzadkich 48 terapii, a system badań przesiewowych w zakresie chorób rzadkich obejmuje już 30 chorób, jesteśmy na drugim miejscu w Europie. W roku 2026 lista innowacyjnych terapii jest najszerszą listą w historii funkcjonowania Funduszu Medycznego. Wyodrębniony został ponadto fundusz przewidziany dla chorób rzadkich - 250 mln zł - co wskazuje na wzmocnienie wsparcia dla pacjentów, o których państwo przed chwilą mówili. Konsolidacja szpitali jest natomiast konieczna, aby można było poprawić efektywność systemu, dostosować go do zmian demograficznych, ograniczyć dublowanie świadczeń, zapewnić stabilność finansową placówek. Bez racjonalizacji strukturalnej nawet rosnące nakłady nie przełożą się na trwałą poprawę w zakresie dostępności i jakości leczenia. Naszym celem jest system bezpieczny, stabilny finansowo i sprawiedliwy dla pacjentów. Dziękuję. Przebieg posiedzenia